Nieuwe wet DBA maakt werkgever aansprakelijk voor arbeidsrelatie

PrintPrint

De wet Deregulering Beoordeling Arbeidsrelaties (DBA) zat er al een tijdje aan te komen, maar is sinds 2 februari jl. dan echt door de Eerste Kamer heen. De wet zal op 1 mei 2016 in werking treden en heeft als doel het tegengaan van schijnconstructies bij zzp’ers. De wet betekent het definitieve einde van de VAR (verklaring arbeidsrelatie) en zowel voor werkgevers als zzp’ers zal er veel veranderen.

De huidige situatie & de VAR
Momenteel zijn er ongeveer 500.000 VAR’s in omloop. Opdrachtgevers die werken met een VAR zijn vrijgesteld van aansprakelijkheid voor het betalen van loonheffingen en werknemersverzekeringen (zoals WW, WIA en ZW) voor hun zzp’ers. Helaas ging de VAR hand in hand met schijnconstructies en werden zzp’ers de dupe van de situatie. Staatsecretaris Wiebes wilde daar verandering in wilde brengen en maakte daarom het wetsvoorstel DBA.

De DBA in de praktijk
De VAR verdwijnt en in plaats daarvan komen er modelovereenkomsten. Er kan een keuze worden gemaakt uit een algemene modelovereenkomst of een modelovereenkomst per sector of beroep, beiden terug te vinden op de site van de Belastingdienst. Een andere mogelijkheid is de keuze voor een overeenkomst naar eigen ontwerp, de opdrachtgever is hier helemaal vrij in.

Indien er volgens zo’n modelovereenkomst gecontracteerd wordt, betekent dit dat het bij aanvang van de opdracht tussen opdrachtgever en zzp’er al duidelijk is dat er geen sprake is van een arbeidsovereenkomst, maar van een opdracht. De opdrachtgever hoeft dan geen loonheffingen en werknemersverzekeringen af te dragen. Deze modelovereenkomst geldt – mits goedgekeurd door de fiscus – voor vijf jaar.

Weinig nieuws onder de zon, zo lijkt het. Toch verschilt de wet DBA op één essentieel punt van de VAR. Indien namelijk blijkt dat er naar feitelijke situatie toch volgens een arbeidsovereenkomst wordt gewerkt, dan is de opdrachtgever verplicht om met terugwerkende kracht alsnog alle kosten te betalen. Een beschermingsconstructie voor de zzp’er, dus.

En nu?
Ondanks dat de wet per 1 mei van dit jaar in werking treedt, is er gelukkig nog wel overgangsrecht verdeeld in verschillende fases:

Voorbereidingsfase
Deze fase duurt tot 1 mei 2016. Het is nu nog mogelijk om een VAR aan te vragen, die zal blijven gelden tot aan 1 mei. Zzp’ers met een VAR uit 2014 of 2015 kunnen deze nog gebruiken.

Implementatiefase
Deze fase duurt tot 1 mei 2017. De VAR is officieel verdwenen en opdrachtgevers kunnen modelovereenkomsten laten beoordelen door de Belastingdienst. Echter, de Belastingdienst treedt in deze fase nog niet op tegen schijnconstructies.

Nieuwe wet
Deze fase start 1 mei 2017. Zzp’ers werken op basis van een modelovereenkomst. Wanneer zij schijnzelfstandigen blijken, treedt de Belastingdienst op en moet de opdrachtgever met terugwerkende kracht betalen.

Bent u een werkgever met zzp’ers in dienst of bent u zelf zpp’er? Bereid u dan goed voor op de naderende DBA en laat uw eigen modelovereenkomst vooraf goedkeuren door de Belastingdienst.